ابو طالب
ابو طالب | |
---|---|
(عربی وچ: أبو طالب بن عبد المطلب) | |
![]() |
|
جم | سنہ 539 |
وفات | سنہ 619 (79–80 سال)[۱][۲] |
زوجہ | فاطمہ بنت اسد |
اولاد | علی [۳]، جعفر ابن ابی طالب ، عقیل بن ابی طالب ، طالب ابن ابی طالب ، جمانہ بنت ابی طالب ، ام ہانی بنت ابی طالب ، ام طالب بنت ابی طالب |
والد | عبدالمطلب |
والدہ | فاطمہ بنت عمرو |
بہن/بھائی | صفیہ بنت عبد المطلب ، عباس بن عبد المطلب ، حارث بن عبدالمطلب ، عبداللہ بن عبدالمطلب ، زبیر بن عبد المطلب ، حمزہ بن عبد المطلب ، مقوم بن عبد المطلب ، ابو لہب
|
عملی زندگی | |
پیشہ | وپاری ، شاعر |
مادری زبان | عربی |
پیشہ ورانہ زبان | عربی |
کارہائے نمایاں | لامية أبي طالب |
ترمیم ![]() |
ابو طالب بن عبد المطلب (پیدائش: 539ء— وفات: 619ء) محمد صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دے چچا تے علی ابن ابی طالب دے والد سن ۔ انہاں دا ناں عمران یا عبد مناف تے کنیت ابوطالب سی۔ رسول اللہ صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم اپنی والدہ آمنہ بنت وہب تے دادا عبدالمطلب دی وفات دے بعد اٹھ سال دی عمر توں آپ دے زیر کفالت رہے۔ آپ نے اک بار شام تے بصرہ دا تجارتی سفر کيتا تاں آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نوں وی ہمراہ لے گئے۔ اس وقت حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دی عمر بارہ برس دے لگ بھگ سی۔ بحیرا راہب دا مشہور واقعہ، جس وچ راہب نے حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نوں نبوت دی نشانیاں دیکھ کے پہچان لیا سی، ايسے سفر دے دوران وچ پیش آیا سی۔
ابو طالب مکہ عرب چ 6ویں صدی چ قبیلہ قریش دے اک واسی سن۔ اوہ پیغمبر اسلام محمد دے چاچا سن۔ پیغمبر اسلام نے اپنے جیون دا کج ویلہ اوناں نال گزاریا۔ ابوطالب نے پیغمبر اسلام دا انج ساتھ دتا تے اوناں نوں دشمناں توں بچائے رکھیا۔۔ ابو طالب دے چار پتر طالب ، عقیل علی تے جعفر سن ۔ ابوطالب دیاں دو دھیاں فاختہ بنت ابی طالب تے جمانت بنت ابی طالب سن ۔
خاندان
[سودھو]آپ دے والد دا ناں عبدالمطلب تے والدہ دا ناں فاطمہ بنت عمرو سی۔ آپ حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دے والد عبداللہ بن عبد المطلب دے واحد سگے بھائی سن چونکہ ہور دی والدہ مختلف سن۔[۴]
قبولیتِ اسلام تے ایمان
[سودھو]آپ نے اسلام قبول کيتا سی ، آپ نے تاحیات اشاعت اسلام وچ حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دا نال دتا تے انہاں دی بت پرستی کوئی اک روایت وی نئيں ملدی جدوں کہ سیرت ابن ہشام وچ انہاں دے کلمہ پڑھنے دا ذکر اے۔ آپ نے حضور دا نکاح حضرت خدیجہ ع توں کيتا تے نکاح پڑھیا وی ۔ حوالےدی لوڑ؟ عبد المطلب کيتی وفات (578ء) دے بعد انہاں نے ہی حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دی پرورش کيتی۔ آپ دی تقلید وچ ابولہب دے سوا باقی تمام بنو ہاشم نبی اکرم صلی اللہ علیہ تے آلہ تے سلم دے پشت پناہ بنے رہے تے حضور اکرم صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دی خاطر وڈی سختیاں جھلیاں۔ خدیجہ بنت خویلد دے نال رسول اللہ صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دا نکاح انہاں نے ہی پڑھایا جس دا آغاز کلمہ بسم اللہ توں ہويا۔[۴] سیرت ابن ہشام دے مطابق وفات دے نیڑے آپ نے کلمہ اسلام بولی اُتے جاری کيتا سی۔[۴] اُتے کئی مؤرخین انہاں دے قبول اسلام نوں مستند نئيں سمجھدے تے رسول اللہ صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دا نکاح پڑھانے نوں قبولیت اسلام دی دلیل نئيں سمجھدے۔[۵] ایمان ابو طالب اُتے علامہ صائم چشتی تے طاہر القادری نے وڈے سکہ بند حوالےآں دے نال کتاباں تصنیف کيتیاں نيں تے انہاں اعتراضات دا جواب دتا اے جو ایمان ابوطالب اُتے کیتے جاندے نيں۔ دونے علما مسلک اہل سنت نال تعلق رکھدے نيں۔ انہاں کتاباں دے مطابق عبد المطلب دے دس بیٹے سن جنہاں وچ عبد اللہ آخری نمبر اُتے سن تے سب بھائیاں وچ بہت زیادہ خوبصورت تے خوب سیرت سن ۔ انہاں دا انتقال حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دے ولادت توں پہلے ہی ہوئے چکيا سی۔ جدوں ہاشمی خاندان وچ آقا صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دی کفالت دا معاملہ اٹھا تاں عبد المطلب نے اپنے تمام بیٹےآں نوں اپنے سامنے بٹھایا تے انہاں سب دے دلاں اُتے روحانی نظر دوڑائی تے ابو طالب نوں اپنے پاس بلیا کے فرمایا: اے میرے بیٹے ميں نے تیرے دل وچ اپنے پوتے محمد صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دی محبت نوں دیکھیا اے اس لئی اس دی کفالت تواڈے ذمے اے اس دن توں ابوطالب نے محمد صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نوں اپنی کفالت وچ لے لیا تے آقا صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دی پرورش شروع کردتی۔ آپ کسی وی وقت اپنے بھتیجے نوں اپنے توں وکھ نئيں کردے سن ۔ آپ دی زوجہ فاطمہ بنت اسد وی آقا صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم توں والہانہ محبت کردیاں سن جس دا ثبوت ایہ اے کہ جدوں انہاں انتقال ہويا تاں محمد صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم انہاں نوں دفن کرنے توں پہلے انہاں دی قبر مبارک وچ لیٹے تے اپنی نورانی چادر انہاں دے کفن دے نال لپٹا کر انہاں نوں دفن کيتا گیا۔ جدوں آقا صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دا اس دنیا وچ ظہور ہويا تاں آقا درود دا ناں محمد (صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم) عبد المطلب تے ابو طالب نے تجویز فرمایا جدوں کہ آقا صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دا فرمان اے کہ میرا ناں محمد (صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم) عرش معلیٰ اُتے نور دے ستر ہزار حجابات وچ چھپا کر رکھیا ہويا سی۔
ایمان ابوطالب اُتے اثباتی دلیلاں
[سودھو]- اسلام توں پہلے آپ دین ابراہیم علیہ السلام اُتے سن چنانچہ انہاں دی بت پرستی دی کوئی اک روایت وی نئيں ملدی۔
- آپ نے حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دا نکاح پڑھایا سی جس دا آغاز کلمہ بسم اللہ توں ہويا سی۔ اللہ دا ناں اوہ لوک استعمال کردے سن جو دینِ ابراہیمی اُتے عمل کردے سن ۔
- انہاں دی زوجہ فاطمہ بنت اسد نے اسلام قبول کيتا تاں انہاں دا نکاح فسخ نہ ہويا جدوں کہ جے کسی مشرک یا کافر دی زوجہ اسلام قبول کردی تاں اس دی شادی فسخ ہوئے جاندی۔
- آپ نے علی بن ابی طالب نوں مسلمان ہونے اُتے کچھ نہ کہیا حالانکہ اوہ سن تے سال وچ چھوٹے سن ۔
- آپ دے اشعار جو سیرت ابن اسحاق، سیرت ابن ہشام، تاریخ طبری وغیرہ دے علاوہ عربی ادب وچ عموماً ملدے نيں، آپ دے ایمان اُتے سند نيں۔
- حضور اکرم صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم اسلام دے عمومی اعلان دے بعد وی ابو طالب دے دسترخوان اُتے کھانا کھاندے جدوں کہ کسی مشرک تے کافر دے نال نہ کھاندے۔
- جس سال ابوطالب تے خدیجہ بنت خویلد دا انتقال ہويا، حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نوں شدید دکھ ہويا تے انہاں نے اس سال دا ناں عام الحزن (یعنی غم دا سال) رکھیا۔
- ابوطالب نے ہمیشہ حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دی حفاظت کيتی ایتھے تک کہ انہاں دے بستر اُتے بدل بدل کے اپنے بیٹےآں خصوصاً حضرت علی کرم اللہ وجہہ نوں سلاندے تاکہ قریش حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نوں نقصان نہ پہنچیا سکن۔ ایہ بھتیجے دی محبت دے علاوہ اسلام توں وی محبت دا ثبوت اے کیونجے بھتیجے دی محبت بیٹےآں توں فوقیت نئيں رکھدی۔
- سیرت ابن ہشام تے سیرت ابن اسحاق دے مطابق وفات دے وقت اک صحابی نے کان لگیا کر سنیا تاں حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نوں کہیا کہ خدا دی قسم ایہ اوہی کلمات کہہ رہے نيں جو اس توں پہلے آپ انہاں نوں کہنے دے لئی کہہ رہے سن ۔ حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نے انہاں نوں کلمہ پڑھنے نوں کہیا سی۔
- سب توں بین دلیل ایہ اے کہ تمام مسلمان دوران نماز جو دورود ابراہیمی پڑھدے نيں ابوطالب آل ابراہیم توں نيں۔
- اللّٰہ نے کدی اپنے انبیا دی پرورش کسی ناپاک شخصیت توں نئيں کروائی تے اسلام دی رو توں کفار ناپاک ہُندے نيں جدوں کہ ابو طالب نے تقریبا 42 سال حضور ص دی حفاظت تے پرورش کیتی۔ایمان حضرت ابوطالب ع تے حضرت علی ع
١.حضرت امام حسین ع توں روایت اے کہ میرے والد حضرت علی ع رحبہ وچ تشریف فرما سن تے لوک آپ ع دے اردگرد بیٹھے ہوئے سن اک شخص نے اٹھیا کر امام ع توں ایويں خطاب کيتا اے امیرالمومنین ع آپ ع اس وقت اس مرتبے تے مقام اُتے نيں جو اللہ نے آپ ع نوں عنایت کيتا اے جدوں کہ آپ دا باپ (نعوذباللہ) دوزخ دے عذاب وچ گرفتار اے ۔
امام ع نے جواب دتا ایسا کہنے توں باز رہ خدا تیرا منہ توڑے مینوں قسم اے اس دی جس نے حضرت محمد ع نوں حق دے نال معبوث فرمایا جے میرا باپ دنیا دے تمام گناہ گاراں دی شفاعت کرے تاں اللہ اس دی شفاعت قبول کرے گا کيتا ایسا ہو سکدا اے کہ میرا باپ تاں دوزخ دے عذاب وچ گرفتار ہوئے تے میں اس دا بیٹا ہوئے کے دوسرےآں وچ بہشت تے دوزخ تقسیم کراں ؟ مینوں قسم اے اس دی جس نے حضرت محمد ع نوں حق دے نال معبوث کيتا قیامت دے دن حضرت ابوطالب ع دا نور اپنی چمک توں دوسرے لوکاں دے نور نوں مات کر دے گا سوائے پنج لوک یعنی حضرت محمد ع حضرت علی ع حضرت فاطمہ ع حضرت حسن ع تے حضرت حسین ع دے نور دے جنہاں وچ ائمہ ع مابعد دے انوار وی شامل نيں یاد رکھو حضرت ابوطالب ع دا نور ساڈے اس نور توں اے جسنوں اللہ نے حضرت آدم ع دی پیدائش توں ہزار ہا سال پہلے تخلیق فرمایا سی۔
٢.حضرت علی ع نے فرمایا
حضرت ابوطالب ع دنیا توں نئيں گئے مگر اس وقت جدوں رسول ع نے انہاں توں اپنی خوشنودی ظاہر فرما دتی سی
٣.شعبی لکھدا اے حضرت علی ع نے فرمایا
خدا دی قسم حضرت ابوطالب ع مسلم تے مومن سن اوہ بنی ہاشم دے نال قریش دی دشمنی تے کینہ دے پیش نظر اپنے ایمان نوں پوشیدہ رکھدے سن
٤.حضرت علی ع توں پُچھیا گیا رسول اکرم ع توں پہلے زمانے دا آخری وصی کون سی۔
حضرت علی ع نے جواب دتا میرے والد حضرت ابوطالب ع
٥.حضرت علی ع نے فرمایا
خدا دی قسم میرے والد ( حضرت ابوطالب ع)اور میرے دادا حضرت عبدالمطلب ع ہور ہاشم تے عبدمناف نے ہرگز بتاں دی پرستش نئيں کيتی آپ ع توں پُچھیا گیا فیر ایہ چاراں کس دی عبادت کردے سن ؟
آپ ع نے فرمایا اوہ کعبہ دی طرف منہ کرکے دین ابراہیم ع دے مطابق نماز ادا کردے سن
کتاب. ابوطالب ع مظلوم تاریخ صفحہ.١٥٥
ایمان ابوطالب اُتے نفی دیاں دلیلاں
[سودھو]ایمان ابوطالب اُتے یقین نہ کرنے والے درج ذیل عمومی دلیلاں دیندے نيں۔
قرآن پاک دی آیت کریمہ إِنَّكَ لَا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ وَهُوَ أَعْلَمُ بِالْمُهْتَدِينَ (القصص:56) اے نبیﷺ آپ ہدایت نئيں دیندے جسنوں دوست رکھو ہاں خدا ہدایت دیندا اے جسنوں چاہے اوہ خوب جاندا اے جو راہ پانے والے نيں۔ مفسرین دا اجماع اے کہ ایہ آیہ کریمہ ابوطالب دے حق وچ نازل ہوئی۔
معالم التنزیل، جلالین، مدارک التنزیل، کشاف، زمحشری، تفسیر کبیر سب نے ابو طالب دے متعلق لکھیا
امام نووی شرح صحیح مسلم شریف کتاب الایمان وچ فرماندے نيں : فَقَدْ أَجْمَعَ الْمُفَسِّرُونَ عَلَى أَنَّهَا نَزَلَتْ فِي أَبِي طَالِب ۔ مفسرین دا اجماع اے کہ ایہ آیت کریمہ ابو طالب دے حق وچ نازل ہوئی۔ مرقاۃ شرح مشکوۃ شریف وچ اے : لِقَوْلِهِ تَعَالَى فِي حَقِّهِ بِاتِّفَاقِ الْمُفَسِّرِينَ: إِنَّكَ لَا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ اللہ تعالی دے اس ارشاد دی وجہ توں جو باتفاق مفسرین اس (ابو طالب) دے بارے وچ اے : اے نبی! تسيں ہدایت نئيں دیندے جسنوں دوست رکھو۔
- رسول اللہ صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دا نکاح بے شک آپ ہی نے پڑھایا۔ توں اسيں ایہ خطبہ نکاح اج کل دے خطبہ نکاح دی طرح نہ سی اس وچ نہ تاں لاالہ الا اللہ دا اقرار ہُندا سی تے نہ ہی اس وچ رسول اللہ صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دی رسالت دا اقرار ہُندا سی لہذا ایہ نکاح پڑھانا آپ دے ایمان لیانے دی دلیل نئيں بن سکدا۔ قابل غور گل ایہ اے کہ اس وقت تک رسول اللہ صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نے دعوت ِ اسلام نئيں دتی سی۔ اس لئی اس وقت تک کوئی کافر نئيں اکھوایا جاسکدا سی۔ دعوت ِ اسلام دے بعد ہی اسلام تے کفر دا فرق واضح ہويا جس نے کلمہ دا اقرار کيتا صرف اوہ ہی مسلمان اکھوائے جانے دا حقدار ہويا۔
- دوسری وجہ جو انہاں دی قبول اسلام دی نفی کردی اے ایہ اے کہ کفار مکہ نے اس وقت مسلماناں دی زندگی نوں اجیرن بنا رکھیا سی مگر انہاں نے کدی آپ نوں مسلمان سمجھ کر کوئی تکلیف نہ پہنچائی۔ بت پرستی دا مخالف نئيں سمجھیا حالانکہ آپ دے صاحبزادے حضرت جعفر طیار نوں انہاں ہی کفار نے ہجرت اُتے مجبور کر دتا سی۔
- آپ دے دو صاحبزادے جعفر ابن ابی طالب تے علی ابن ابی طالب جو عباس بن عبدالمطلب تے رسول اللہ صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دے زیر کفالت سن حوالےدی لوڑ؟ ابتدا ہی وچ دولت اسلام توں سرفراز ہوئے تے بقیہ دو صاحبزادے جو آپ دے ہمراہ رہیا کردے سن انہاں وچ عقیل فتح مکہ اُتے مسلمان ہوئے تے چوتھا بیٹا طالب (جس دے ناں اُتے آپ دی کنیت ابو طالب سی) غزوہ بدر وچ کفر دی طرف توں لڑدا ہويا ماریا گیا۔ حوالےدی لوڑ؟ اس توں اندازہ کرنا مشکل نئيں دے گھر دا ماحول کس حد تک مومنانہ سی۔
ابوطالب بن عبد المطلب دے اشعار
[سودھو]ابوطالب شاعر سن تے انہاں دے بے شمار اشعار تریخ وچ ملدے نيں۔ انہاں دا اک قصیدہ بہت مشہور اے جس دا ابن کثیر نے تذکرہ تے تعریف کيتی اے۔ ایہ سو توں زیادہ اشعار اُتے مشتمل اے تے تمام حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دی مدح تے ثنا وچ اے۔ اک شعر دا ترجمہ کچھ ایويں اے : وچ قسم کھا کر کہندا ہاں کہ وچ محمد ( صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم) دا سچا جانثار ہون۔ تے انہاں نوں اللہ دا سچا رسول مندا ہون۔ خدا نے انہاں نوں دنیا دے لئی رحمت قرار دتا اے۔ کوئی انہاں دا مثل نئيں اے۔ انہاں دا معبود ایسا اے جو اک لمحہ دے لئی وی انہاں توں غافل نئيں ہُندا۔ اوہ ایسا ممتاز اے کہ ہر بلندی اس دے اگے پست اے۔ تے اس دی حفاظت دے لئی اساں اپنے سیناں نوں سپر بنا لیا اے۔ خدا اسنوں اپنی حمایت تے حفاظت وچ رکھے تے اس دے نہ مٹنے والے دین نوں دنیا اُتے غالب کر دے۔
تاریخ ابوالفداء وچ وی انہاں دے اشعار موجود نيں۔ ابوالفداء دے دتے ہوئے اشعار وچوں اک دا ترجمہ ایہ اے: بخدا کفارِ قریش اپنی جماعت سمیت تسيں (محمد صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم) تک نئيں پہنچ سکدے جدوں تک کہ وچ زمین وچ دفن نہ ہوجاؤں۔ اے محمد (صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم) تسيں نوں جو خدا دا حکم اے اس دا بے خوف اعلان کرو۔ اے محمد (صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم) تسيں نے مینوں اللہ دی طرف دعوت دتی اے۔ مینوں تواڈی صداقت تے امامت دا محکم یقین اے تے تواڈا دین تمام مذاہبِ عالم توں بہتر تے انہاں دے مقابلے وچ کامل تر اے۔[۶] سیرت ابن ہشام وچ وی انہاں دے اشعار موجود نيں۔ سیرت ابن ہشام وچ کچھ شعر ایداں دے نيں جس وچ حضرت ابوطالب نے ابولہب نوں متنبہ کيتا اے کہ اسنوں عرب دے میلےآں تے محفلاں وچ برا کہیا جائے گا۔ اس دے علاوہ وی کئی اشعار سیرت ابن ہشام نے نقل کیتے نيں۔[۴]
وفات
[سودھو]آپ دی وفات دے بعد کفار مکہ نے آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم اُتے مظالم دی انتہا کر دتی۔ آپ دی وفات 619ء وچ ہوئی۔ ايسے سال خدیجہ بنت خویلد دی وفات وی ہوئی۔ انہاں دو واقعات دی وجہ توں حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نے اس سال نوں عام الحزن یعنی "دکھ دا سال" قرار دتا۔
اولاد
[سودھو]ان دے چار بیٹے تے دو بیٹیاں نيں سب توں وڈے بیٹے دا ناں طالب ابن ابی طالب سی۔ باقی بیٹےآں وچ جعفر الطیار، عقیل ابن ابی طالب تے علی ابن ابی طالب شامل سن تے دو بیٹیاں ام ہانی بنت ابی طالب تے جمانہ بنت ابی طالب۔
طالب بن ابی طالب
[سودھو] تفصیلی لی لئی ویکھو: طالب بن ابی طالب
ان دے وڈے بیٹے طالب دے بارے وچ زیادہ روایات نئيں ملدیاں۔ کچھ روایات دے مطابق انہاں دی وفات شرک دی حالت وچ جنگِ بدر وچ ہوئی۔ ”عباس بن عبد المطلب‘ نوفل بن حارث‘ طالب بن ابی طالب‘ عقیل بن ابی طالب تے انہاں دے نال دوسرے لوک (بدر) روانہ ہوئے گئے“۔[۷][۸]
تاریخ خمیس وچ علامہ دیار بکری نے لکھیا اے کہ جنگ بدر دے موقع اُتے مشرکین مکہ نے زبردستی طالب نوں جنگ دے لئی گھسیٹا جدوں کہ اوہ جانا نئيں چاہندے سن ۔ ۔[۹] علامہ مسعودی نے لکھیا اے کہ کفارِ قریش نے طالب نوں زبردستی جنگ دے میدان دی طرف لے جانے دی کوشش کيتی لیکن اوہ دوران وچ سفر غائب ہوئے گئے فیر انہاں دی کوئی خبر نہ ملی مگر انہاں دے اس موقع اُتے اشعار علامہ مسعودی نے نقل کیتے نيں جنہاں دا ترجمہ اے : اے پروردگار ایہ لوک زبردستی اپنے نال لے جاندے نيں۔ تاں انہاں نوں شکست دے تے اس درجہ کمزور کر دے کہ ایہ خود پرت لئی جاواں تے کسی نوں پرت نہ سکن۔[۱۰]
عقیل ابن ابی طالب
[سودھو]آپ کربلا دے واقعے توں پہلے کوفہ وچ شہید ہونے والے حضرت مسلم ابن عقیل دے والد سن ۔
عقیل بن ابی طالب (عربی زبان: عقيل بن أبي طالب) 590 وچ پیدا ہوئے۔ عقیل ابن ابی طالب علی دے بھائی تے محمد صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دے چچا زاد بھائی سن ۔ عقیل ابو طالب دے چار بیٹےآں وچوں دوسرے بیٹے نيں۔ عقیل دی کنیہ ابو عقیل اے۔ آغاز اسلام دی نمایاں شخصیتاں وچ شمار ہُندے نيں۔ سنہ پیدائش 590ء ملدا اے۔ غزوہ موتہ وچ شرکت فرمائی جس دے بعد نابینا ہوئے گئے۔ 96 سال دی عمر پائی۔ آپ دے کئی بیٹے سن جنہاں وچوں حضرت مسلم ابن عقیل سفیرِ حسین دے ناں توں مشہور ہوئے تے کربلا دے واقعہ توں کچھ عرصہ پہلے انہاں نوں یزید دے گورنر عبید اللہ ابن زیاد نے قتل کر دتا۔ آپ نے 96 سال دی عمر وچ وفات پائی۔
جعفر ابن ابی طالب (جعفر طیار)
[سودھو] تفصیلی لی لئی ویکھو: جعفر طیار
آپ صحابیٔ رسول سن تے اک حدیث دے مطابق انہاں نوں جنت وچ پر ملے کیونجے انہاں دے ہتھ اک جنگ وچ کٹے گئے سن ايسے لئی آپ جعفر طیار دے ناں توں مشہور نيں۔
علی ابن ابی طالب
[سودھو] تفصیلی لی لئی ویکھو: علی ابن ابی طالب
علی ابن ابی طالب اولین مسلماناں وچ شامل نيں۔ حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دے داماد، دینی بھائی تے خلیفہ سن ۔ اہل سنت تے اہل حدیث دے مطابق چوتھے خلیفہ تے اہل تشیع دے مطابق پہلے امام سن ۔ تمام غزوات وچ حضرت علی نے سب توں زیادہ کفار تے مشرکین نوں تہ تیغ کيتا۔
حوالے
[سودھو]- ↑ سرو ویاپک ادھکار شناختی: https://d-nb.info/gnd/123907519 — اخذ شدہ بتاریخ: ۱۵ اکتوبر ۲۰۱۵ — اجازت نامہ: Creative Commons CC0 License
- ↑ Gran Enciclopèdia Catalana ID (former scheme): https://www.enciclopedia.cat/ec-gec-0000398.xml — subject named as: Abū Ṭālib — عنوان : Gran Enciclopèdia Catalana — ناشر: Grup Enciclopèdia
- ↑ عنوان : Али ибн Абу Талиб — شائع شدہ از: Islamskiy enciklopedicheskiy slovar
- ↑ ۴.۰ ۴.۱ ۴.۲ ۴.۳ سیرت ابن ہشامسانچہ:مکمل حوالہ درکار
- ↑ https://www.banuri.edu.pk/readquestion/%D8%A2%D9%BE-%EF%B7%BA-%DA%A9%D8%A7-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%AE%D8%AF%DB%8C%D8%AC%DB%81-%D8%B3%DB%92-%D9%86%DA%A9%D8%A7%D8%AD-%DA%A9%D8%B3-%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D8%B9%D8%AA-%DA%A9%DB%92-%D9%85%D8%B7%D8%A7%D8%A8%D9%82-%DB%81%D9%88%D8%A7/26-11-2018
- ↑ تاریخ ابوالفداء جلد اول
- ↑ تفسیر مظہری قاضی ثناءاللہ پانی پتی،الانفال،5
- ↑ تفسیر در منثور جلال الدین سیوطی،الانفال،7
- ↑ تاریخ خمیس از علامہ دیار بکری
- ↑ مروج الذہب از علامہ مسعودی بر حاشیہ کامل ابن اثیر جلد 5 صفحہ 176
|
- مضامین جنہاں وچ کاتالان بولی دا متن شامل اے
- مضامین جنہاں وچ روسی بولی دا متن شامل اے
- مضامین جنہاں وچ عربی بولی دا متن شامل اے
- 539 دے جم
- مضامین جنہاں وچ اردو بولی دا متن شامل اے
- 619 دیاں موتاں
- صفحات مع خاصیت P103
- ویکی ڈیٹا توں ماخوذ کارہائے نمایاں
- اہل بیت
- بنو ہاشم
- مدیاں شخصیتاں
- چھیويں صدی دی عرب شخصیتاں
- ستويں صدی دی عرب شخصیتاں
- تریخ
- ایشیا دی تریخ
- عرب
- ہاشمی شخصیتاں
- علی
- تریخ اسلام
- شخصیتاں
- تریخی شخصیتاں
- مشہور لوک