Туркойчоь
Туркойчоь | |||||
---|---|---|---|---|---|
Türkiye Cumhuriyeti | |||||
| |||||
Девиз: «Yurtta Barış, Dünyada Barış («Мир в стране, мир во всём мире»)» |
|||||
Туркойчоьнан Пачхьалкхан Шатлакхан Илли | |||||
![]() |
|||||
Кхоьллина | 1923 шаран 29 октябрь | ||||
Официалан мотт | Туркойн | ||||
Коьрта гӀала | Анкара | ||||
Йаккхий гӀаланаш | Истмала, Анкара, Измир, Бурса, Адана, Анталья, Конья | ||||
Урхаллин тайпа | Парламентан республика | ||||
Президент Премьер-министр |
Абдулла Гюль Реджеп Тайип ЭрдогӀан |
||||
Латта | |||||
• Шадерг | 783 562[1] км² (36-гӀа дуьненахь) | ||||
• % хина тӀехле | 2013 | ||||
Бахархой | |||||
• Мах хадор | 75 762 621 [2] стаг | ||||
• Ларар (2000) | 67 803 927 стаг | ||||
ДЧС (НЭТ) | |||||
• Шадерг (2012) | 1,125 трлн[3] долл. (16-гӀа) | ||||
• ХӀораннан а сина | 15 000 долл. | ||||
АДКИ (2013) | 0,722[4] (лакхара; 90-гӀа меттиг) | ||||
Бахархойн цӀерш | турко, туркой | ||||
Ахча | Туркойчоьнан лира (TRY, код 949) | ||||
Интернет-домен | .tr | ||||
Код ISO | TR | ||||
Код МОК | TUR | ||||
Телефонан код | +90 | ||||
Сахьтан аса | +2 (аьхккий +3) | ||||
Автомобилийн некъаш | аьтту агӀора[5] | ||||
![]() |
Туркойчоь[6], Турци[7], шира цӀе Хункар-Мохк (турк. Türkiye Cumhuriyeti) — къилба-малхбуз Азера мохк бу, жимма лаьттан дакъа Европина чохь а долуш. Туркойчоь кхоллаелла 1923 шарахь Ӏосманан Пачхьалкх дӀайоьхначуллтӀехьа, цулла хьалха Ӏосманан Пачхьалкх аьлла йоьвзаш хилла Туркойчоь. Туркойчоьнан пачхьалкхан мотт — туркойн мотт.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a8/Ataturk1930s.jpg/250px-Ataturk1930s.jpg)
Туркойчоьнан 14 лаььтахулара доза йу. Туркойчоьна дозанийн максимум дохалла малхбузера малхбале 1565 км, къилбаседера къилбе — 550 км. Туркойчоьнан дозанийн лаьттахулара дохалла — 2753 км. Малхбузехьа Болгарица (269 км), Желтойчоьца (212 км), къилбаседа-малхбалехьа — Гуьржийчоьца (318 км), Эрмалойчоьца (308 км), Азербайджанца (14 км), малхбалехьа — Иранца (454 км), къилба-малхбалехьа — Ӏиракъаца (331 км), Шемаца (877 км.)[8].
Этимологи
[бӀаьра нисйан | нисйан]ХӀинлерачу Республика Туркойчоьх (турк. Türkiye) йоккхуш йолу цӀе[9], схьаяьлла ширафранцузийн маттера Turquie, ткъа иза схьаяьлла йуккъерчу бӀешерийн латинан Turchia, Turquia кепах а, грекийн — желт. Τουρκία кепах а. 1299—1922 шерашкахь хиллачу Хункар-мохк олучу хенахь а, оцу хенахь хилачу наха а олура Туркойчоь я Туркойн импери. Пачхьалкхан оьрсийн цӀе — «Турция» — кхоллаела полякийн маттера Turcja керлалатинан маттера Turcia цӀарах[10].
Административан йекъайалар
[бӀаьра нисйан | нисйан]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/84/%D0%A2%D1%83%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B9%D1%87%D0%BE%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D0%BD_%D1%80%D0%B5%D0%B3%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D1%88.svg/220px-%D0%A2%D1%83%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B9%D1%87%D0%BE%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D0%BD_%D1%80%D0%B5%D0%B3%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D1%88.svg.png)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/54/Map_of_the_administrative_divisions_of_Turkey.svg/220px-Map_of_the_administrative_divisions_of_Turkey.svg.png)
ТӀеман ницкъаш
[бӀаьра нисйан | нисйан]Галерей
[бӀаьра нисйан | нисйан]Билгалдахарш
[бӀаьра нисйан | нисйан]- ↑ CIA - The World Factbook Архивйина 2017-09-20 — Wayback Machine
- ↑ Счётчик населения Турции (30.10.13.) .
- ↑ The World Factbook Архивйина 2017-09-20 — Wayback Machine
- ↑ Human Development Report 2013 (инг.). United Nations Development Programme (2013). Архивйина 2013 шеран 13 августехь
- ↑ http://chartsbin.com/view/edr
- ↑ Туркойчоь Европин бартана йукъаэцарца доьзна дагадовларш карладохуш ду
- ↑ А.Г. Мациев, А.Т Карасаев Русско-чеченский словарь. — Русский язык, 1978. — 728 с.
- ↑ Авторский коллектив, 2000, с. 3.
- ↑ Словарь географических названий зарубежных стран, 1986, с. 377.
- ↑ Поспелов, 2002, с. 426.
Литература
[бӀаьра нисйан | нисйан]- Авторский коллектив. Турецкая Республика: справочник . — Москва, 2000. — 344 с. — ISBN 5-89394-038-5.
ХӀара йаззам табарна бакъхьа ду?: |